چگونه طلا را در خاک و سنگ تشخیص دهیم
طلا چیست؟
تشخیص طلا در خاک : طلا عنصر شیمیایی با نماد Au و عدد اتمی 79 است. طلای خالص با رنگ زرد روشن و اندکی مایل به قرمز یا سفید شناخته میشود. طلا به طور طبیعی تشکیل شده و در طبیعت به طور خالص، یا همراه با عناصری مانند نقره، مس، پالادیوم و تلوریوم یافت میشود.
از همان آغاز که انسان طلا را شناخت و کشف کرد، به ارزش این ماده پی برد. کمیاب بودن و زیبایی این ماده، در کنار خواص ویژهای که دارد، آن را برای انسان به مادهای محبوب تبدیل کرد. طلا شاید پرکاربردترین مادهای است که از معادن استخراج میشود. علاوه بر ساخت جواهرات و سکه، از این مادهی درخشان و باارزش در ساخت قطعات الکترونیکی، مصارف پزشکی، صنایع کوچک و بزرگ استفاده میشود.
طلا چگونه تشکیل میشود؟
تمام طلایی که در سیارهی زمین وجود دارد، از باقیماندهی ستارگان مرده تشکیل شده است. هنگام تشکیل کرهی زمین، عناصر سنگین مانند طلا و آهن به درون هستهی زمین نفوذ کردند. ما در مورد چگونگی رسیدن طلای موجود در هستهی زمین به گوشته و پوسته مطمئن نیستیم اما دانشمندان معتقدند در حدود 4 میلیارد سال پیش، کرهی زمین توسط سیارکها و شهابها بمباران شده است؛ در نتیجه این برخوردها روی هستهی زمین تأثیر گذاشته و مقداری از عناصر آن، به سطح زمین رسیده است.
طلا در سطح زمین، در سنگها و محیطهای مختلف پراکنده شده که ممکن است خالص یا ترکیبشده با عناصری مثل نقره، مس یا پالادیوم باشد. به این طلای ترکیبشده با سایر فلزات، طلای بومی گفته میشود.
فرسایش سنگهای حاوی طلا به مرور باعث آزاد شدن این عنصر میشود. چون طلا فلزی سنگین است، در بستر رودخانهها، رسوبات آبرفتی و حتی اقیانوسها فرو مینشیند. اخیراً تحقیقاتی انجام شده که نشان میدهد بعضی میکروبها نقش مهمی در تسریع فرایند تشکیل ناگت طلا و دانهای دارند.
همچنین زمینلرزهها، و تبخیر آب سرشار از مواد معدنی مثل سیلیس و طلا، عناصری در شکستگیهای گسلی به جا میگذارد که حاوی طلا هستند. چطور؟ با وقوع زمینلرزه آب به سطح زمین نفوذ کرده و شرایط دما و فشار در این عمق از زمین به صورتی است که آب ناگهان تبخیر شده و سیلیس به کوارتز تبدیل میشود. طلا نیز به صورت رگههایی باقی میماند.
در علم کیمیاگری هم شایعاتی در مورد تبدیل سرب به طلا وجود دارد که بهتر است چنین گفتههایی را باور نکنید؛ چون تبدیل عناصر به یکدیگر نیازمند فرایندهای شیمیایی برای تغییر تعداد اتمها هستند. تعداد اتمها هویت یک عنصرند و نمیتوانیم آنها را تغییر دهیم!
راههای تشخیص سنگ طلا :
بعضی از سنگها و کانیهایی که در طبیعت وجود دارند، شباهت زیادی با طلا داشته و ممکن است با این مادهی ارزشمند اشتباه گرفته شوند. برای تشخیص سنگ طلا باید ویژگیهای آن را بشناسیم. جلای ناگت طلا یکی از مهمترین راهکارها برای تشخیص سنگ طلا است. طلا جلای براق و فلزی دارد و ناگتهای موجود در طبیعت مات و کدر نیستند. نکتهی دیگری که باید به یاد داشته باشیم رنگ عنصر طلا است. عنصر طلا زرد تا طلایی بوده و در طبیعت معمولاً با فلز نقره ترکیب شده است؛ پس هرچه میزان نقره بیشتر باشد، رنگ طلا به سمت سفیدی میرود.
یکی از مهمترین ویژگیهایی که باید برای تشخیص سنگ طلا به خاطر بسپاریم شکل ظاهری آن است. سنگهای طلا که در رودخانهها یافت میشوند معمولاً لبههای گرد داشته و در بعضی موادر نادر، حالت کریستالی دارند؛ اگر چنین سنگی از طلا یافتید، کلاهتان را بالا بیاندازید چون بسیار ارزشمند و گرانقیمت خواهد بود! کریستالهای طلا خطوط رشد مستقیمی ندارند و این راه خوبی برای تشخیص سنگ طلا از سنگهای مشابه است که عمدتاً خطوط موازی و مستقیم دارند.
همچنین طلا از دیگر مواد مشابه خود سنگینتر است چون وزن مخصوص بالایی دارد. از دیگر راههای تشخیص سنگ طلا، رنگ خاکهی طلا است که از طریق کشیدن آن روی چینی بدون لعاب به دست میآید. رنگ خاکهی طلا همیشه زرد و طلایی بوده و رنگ خاکهی مس، مسی مایل به قرمز و رنگ خاکهی پیریت سبز است. تکههای طلا بسیار انعطافپذیرند و با فشار به راحتی خم میشوند. اما مواد مشابهی مثل پیریت شکننده هستند. همچنین ذرات طلای موجود در طبیعت را میتوان با اجسام ریز برش داد که برای فلزات مشابه چنین خاصیتی ندارند.
چگونه بفهمیم خاک طلا دارد؟
برای فهمیدن وجود طلا در خاک مراحل زیر باید انجام شود:
- بررسی کانی شناسی سنگ یا خاک طلا چرا که طلا عموما با برخی از عناصر همراه است
- انجام آنالیز برای روش فایر اسی برای بررسی میزان طلای کل
- انجام آنالیز تیزاب سلطانی برای تشخیص طلای درگیر با سولفید
- انجام آنالیز سیانور برای تشخیص طلای قابل حل
برای تشخیص سنگ طلا در کوه و روش میدانی چگونه می توان عمل کرد؟
برای تشخیص سنگ یا خاک طلا در کوه می توانید از روش تست سنگ طلا با اسید ترکیبی ۳ به ۱ هیدروکلریک به نیتریک (یا همان تیزاب سلطانی) استفاده کنید.
آیا تشخیص خاک طلا با وایتکس و جوهر نمک امکان پذیر است؟
جواب کوتاه خیر، جوهر نمک به تنهایی قادر به انحلال اکسیدهای فلزی مثل اکسید آهن، مس، سرب و … است اما قادر به انحلال طلا نیست. همچنین وایتکس به تنهایی قادر به انحلال فلزات پایه و طلا نیست. اما به همراه جوهر نمک می تواند به عنوان اکسیدکننده طلا را حل کند و از این طریق می توانید سنگ طلا را با وایتکس تشخیص دهید و با استفاده از کلرید قلع تشخیص میدانی انجام دهید.
خاک طلا چه رنگی و چگونه است؟
معمولا رنگ خاکی که حاوی طلا باشد متفاوت است. همانطور که در قسمت قبل گفتیم، رنگ خاک یکی از نشانههای تشخیص طلا در خاک بهحساب میآید.
چند دلیل پشت این ماجرا است. اولین دلیل، وجود کانیهاست که در سنگهای میزبان و همجوار با طلا یافت میشوند. هرکدام از این کانیها میتواند روی رنگ خاک مؤثر باشد؛ مثلا آهن میتواند خاک را قرمز، زرد یا قهوهای کرده و کوارتز خاک را روشن کند.
کانیهای دیگری مانند پیریت، مس و… هم هستند که با طلا مرتبط هستند و روی رنگ خاک اثر میگذارند. وقتی خاک رنگهای غیرمعمولی مثل سبز تیره یا نارنجی و… به خود گرفته است، سراغ آنالیز نمونه خاک بروید. احتمال اینکه در بررسیهای بیشتر از حضور طلا مطمئن شوید، بسیار بالاست.
از طرف دیگر، فقط کانیها نیستند که رنگ خاک را تحت تأثیر قرار میدهند. تأثیرات زیستمحیطی مثل وجود اسیدهای طبیعی که از رسوبات زیرزمینی ناشی میشوند هم رنگ خاک را روشن میکنند. خاکهایی که بخاطر این مسئله رنگ خاص به خود گرفتهاند احتمالا طلا با خود حمل میکنند. چرا؟ چون طلا در چنین محیطهایی حل میشود و در شکافهای زمین رسوب میکند.
فرایندهای طبیعی هم باعث ایجاد تغییر رنگ در خاک میشوند. خاکی که در معرض فرسایش ناشی از فرایندهای طبیعی قرار گرفته، ممکن است به خاطر آزاد شدن ذرات طلا از سنگهای مادر دچار تغییر رنگ شود.
از هر نظر که نگاه کنید، خاکهای با رنگ خاص یکی از متهمان درجهیک ماجرا هستند. بهتر است برای یک تفتیش حسابی بهمنظور تشخیص طلا در خاک به سراغشان بروید.
خاک طلا در کجا یافت میشود؟
به خاکی که حاوی ذرات طلا باشد، خاک طلا میگویند. بسیاری از افراد به دنبال این هستند که بدانند خاک طلا در کجا یافت میشود؟ در جواب باید گفت که خاک طلا معمولا جایی پیدا میشود که فرآیندهای زمینشناسی و شیمیایی رخ داده است.
در موقعیتهای زیر، احتمال پیدا کردن خاک یا سنگ طلا بیشتر است:
- در رسوبات آبرفتی رودخانهها، نهرها یا دریاها
- در سنگهای معدنی و مناطق کوهستانی
- در خاکهای غنی از مواد معدنی (روشهای تشخیص آنها قبل از این گفته شد.)
- اطراف معادن طلای تجاری؛ بخاطر پودر شدن طلا هنگام استخراج و مخلوط شدن آن به خاک منطقه
- مناطقی که فعالیتهای آتشنشان در آنها وجود دارد.
استخراج طلا از خاک :
وقتی آنالیز تمام و مشخص شد که در نمونهای که به آن مشکوک بودیم طلا یافت شده است، نوبت به استخراج میرسد. استخراج طلا به فرایندی میگویند که طی آن طلا از مواد معدنیای که حاوی طلا هستند جداسازی میشود.
هدف این است که طلا بهعنوان یک محصول نهایی استخراج شود؛ بهطوریکه قابلفروش باشد. استخراج شامل چند مرحله است، بهواسطه روشهای مختلفی انجام میشود و نیاز به ابزار و تجهیزات صنعتی و معدنی مثل دستگاههای شستشو، کورههای ذوب و تجهیزات فرآوری دارد.
کدام روش برای استخراج طلا از خاک و سنگ مناسبتر است؟
انتخاب روش استخراج از سنگ و خاک به عوامل مختلفی بستگی دارد. شرایط معدن باید بررسی شود و هزینهها مدنظر قرار بگیرد. همچنین غلظت طلا در نمونههای آنالیز شده نیز روی انتخاب روش استخراج طلا مؤثر هستند. چراکه برخی از روشها فقط برای غلظتهای بالا جواب میدهند.
از طرفی، نیازهای زیستمحیطی و شرایط اقتصادی هم نباید نادیده گرفته شود؛ مثلاً روش هیدرولیک گرچه میتواند بهیکباره حجم زیادی از خاک را مورد پردازش قرار بدهد؛ اما موجب فرسایش زمین خواهد شد و به اکوسیستمهای محلی آسیب میرساند. همچنین این روش نیاز به منابع آب قابلدسترس دارد که مسلما در خیلی از مناطق جغرافیایی این امکان وجود ندارد.
بهطور کل، قبل از انتخاب روش برای استخراج باید بهصورت کاملاً تخصصی موضوع را موردبررسی قرار داد و مسئله را همه جانبه در نظر گرفت.
سخن پایانی :
اکتشاف و استخراج طلا، فرایندی پیچیده است. از مرحله جستجو گرفته تا زمانی که طلای خالص استخراج میشود، انرژی و زمان بسیار زیادی صرف خواهد شد. باید روشهای تجربی تشخیص طلا در سنگ و خاک را یاد بگیرید و در کنار روشهای مدرن آنالیز و استخراج به کار ببرید تا به موفقیت برسید.
در این مقاله تلاش کردیم، روشهای تشخیص طلا در سنگ و خاک را بررسی کنیم و از نشانههایی گفتیم که وجود آنها در یک منطقه خبر از حضور طلا دارد. بعدازآن روشهای آنالیز را موردبررسی قرار دادیم و مزایا و معایب هرکدام را با هم مقایسه کردیم. سری هم به روشهای مختلف استخراج طلا از خاک و سنگ زدیم. در انتها، فرصتی برای سرمایهگذاری به شما پیشنهاد دادیم تا همگام با جستجوی طلا و اکتشاف این فلز گرانبها، سرمایهگذاری کنید و از غافله سرمایهگذارهای طلا عقب نمانید. امیدواریم که تمامی این مطالب شما را در رسیدن به اهدافتان کمک کرده باشد
