آیا طلا ارزان میشود

سال ۲۰۲۵ را می‌توان یکی از درخشان‌ترین فصل‌های تاریخ مدرن طلا توصیف کرد. قیمت‌هایی که تا همین چند سال پیش رویایی به نظر می‌رسید، امروز محقق شده‌اند و به نظر می‌رسد که تا چند وقت دیگر هم با این روند به خاطره تبدیل شوند. طلا در این سال در مقاطعی از ۴٬۳۰۰ دلار هم عبور کرد و در ماه اکتبر به رکورد ۴۳۸۱ دلاری رسید. اما این رشد از کجا آمد؟

این جهش نتیجه هم‌زمان چند نیروی قدرتمند بود که در یک نقطه به هم رسیدند. اولین عامل مهم بلاتکلیفی شدید اقتصادی بود. فشار تورم، بدهی‌های سنگین دولت‌ها و تردید نسبت به آینده ارزهای فیات، سرمایه‌گذاران را به سمت دارایی‌هایی سوق داد که وابسته به تصمیم سیاست‌گذاران نیستند. طلا، با سابقه هزاران ساله‌اش، دقیقاً همان دارایی بود.

عامل دوم، سیاست‌های پولی بانک‌های مرکزی بود. انتظارات بازار درباره کاهش یا تثبیت نرخ بهره، هزینه نگهداری طلا را کاهش داد و جذابیت آن را بالا برد. وقتی نرخ بهره واقعی پایین می‌آید، طلا جان تازه می‌گیرد.

عامل مهم بعدی تشدید تنش‌های ژئوپلیتیک و نااطمینانی‌های بین‌المللی بود. از جنگ‌های منطقه‌ای گرفته تا تنش‌های تجاری و بازتعریف اتحادهای جهانی، فضای کلی اقتصاد جهان به‌گونه‌ای شکل گرفت که سرمایه‌گذاران به‌دنبال دارایی‌های «بی‌طرف» رفتند؛ دارایی‌هایی که وابسته به تصمیم یک دولت یا بانک مرکزی خاص نباشند.

اما شاید مهم‌ترین موتور رشد طلا، خرید بی‌سابقه بانک‌های مرکزی بود. در سال‌های اخیر، کشورها به‌طور سیستماتیک در حال کاهش سهم ارزهای فیات، به‌ویژه دلار، از ذخایر خود هستند. طلا در این فرآیند، نقش جایگزین را ایفا کرده و همین تقاضای نهادی، کف قیمتی قدرتمندی برای بازار ایجاد کرده است.